مقدمه


معدن و معدنكاري در ايران داراي سابقه اي بس طولاني و پرافتخار است. صدها نام بجاي مانده از روزگاران گذشته مانند آهنگران، كوه زر، زرشوران، كوه سرمه، كوه نقره و طالسمي گواه اين مدعاست. ساكنان فلات ايران جزو اولين اقوامي بوده اند كه به كشف فلز دست يافته اند. آثاري كه از قسمت هايي از سرزمين ايران مربوط به هزاره ششم قبل از ميلاد پيدا شده است، مي تواند مويد اين موضوع باشد كه در آن زمان، ايرانيان مس را از راه احياء مالاكيت بدست آورده اند
در فاصله زماني 4000 تا 4500 سال پيش از ميلاد، آلياژ مفرغ در ايران شناخته شده بود كه خود نشانگر پيشرو بودن ايرانيان در دانش و علم معدنكاري است. ايران با حدود 1% جمعيت جهان حدود 7% ذخاير كشف شده دنيا را داراست كه خود حاكي از در اختيار داشتن بستر مناسب سرمايه گذاري در اين بخش است. کشورمان با دارا بودن حدود ۶۸ نوع ماده معدنی (غیر نفتی)، ۳۷ بیلیون تن ذخایر کشف شده و ۵۷ بیلیون تن ذخایر بالقوه در میان ۱۵ قدرت معدنی جهان جای گرفته و یکی از کشورهای غنی از حیث دارایی‌های معدنی به حساب می‌آید و در بسياري از ذخاير مواد معدني در دنيا ثروتمند مي باشد
وجود 57 میلیارد تن ذخیره معدنی که 37 میلیارد تن آن به صورت قطعی و 20 میلیارد تن آن ذخیره‌ احتمالی است و وجود 68 نوع ماده معدنی، که حاصل تنها اکتشاف 20 درصد از پوشش کل کشور است، ایران را جزء 12 کشور برتر معدن‌خیز قرار داده است که با نگاهی دقیق‌تر می‌توان دریافت که ایران در مواد معدنی استراتژیک همچون مس، سنگ آهن و ..... وضعیت بسیار مناسب‌تری نسبت به میزان متوسط جهانی دارد ولی با این شرایط بخش معدن ایران همواره در طول سالیان اخیر سهم کمتر از 1 درصد در تولید ناخالص داخلی داشته است.
به نظر می‌رسد در شرایط فعلی اقتصاد ایران و تحریم‌های گسترده اقتصادی، شاید یکی از مهمترین مزیت‌های ایران برای گذر از این بحران، تکیه بر منابع معدنی و پتانسیل‌های بالقوه در داخل کشور است که از این طریق و با خلق مزیت رقابتی، تهدیدها به فرصت تبدیل شوند. بخش معدن در دوران بحران اقتصادی جهانی، نشان داده است که کمترین آسیب‌پذیری در سیکل‌های تجاری را داشته و بیشترین کمک را به اقتصاد کرده است.
در شرایط اقتصاد مقاومتی نیز معدن از اهمیت مضاعفی برخوردار می‌شود. بنابراین دولت و مجلس باید نگاه ویژه‌ای به این بخش مهم داشته باشند. در این مان فعالیت‌های گسترده ای توسط اعضای جدید خانه معدن استان زنجان در راستای ایجاد کمیته‌های تخصصی جهت بررسی مسائل و مشکلات مربوط به معدنکاری انجام گرفته است.
خانه معدن استان زنجان به منظور ارتقاء و افزایش توان بهره وری شرکت های خصوصی در این استان و همچنین ایجاد رقابت در بخش معدن و صنایع معدنی کشور و تمرکز و برنامه ریزی بر روی منابع معدنی استان به عنوان ثروت خدادادی و سرمایه ملی در جهت ایجاد اشتغال پایدار و افزایش سهم تولید ناخالص ملی در کشور و اثرگذاری آن در افزایش رشد اقتصادی دولت می تواند به عنوان بازویی قوی میان فعالان بخش معدن و دولت عمل نموده و با شناخت کافی از نیازها و دغدغه های بخش خصوصی قادر خواهد بود تا مشکلات و مسائل معدنکاران را حل و فصل نماید.


موقعیت و تنوع مواد معدنی استان زنجان


تعداد 414 معدن در استان زنجان دارای پروانه بهره برداری می باشند که بنا به گزارش سازمان صنعت، معدن و تجارت استان، تا انتهای سال 1395، 279 معدن فعال در استان زنجان شناسایی شده است. همچنین میزان استخراج‌ مواد معدنی در سال 1395 از این معادن 4 میلیون و 226 هزار و 393 تن بوده است. از ۶۸ نوع ماده معدنی، ۳۰ نوع آن در این استان وجود دارد و از این تعداد ۲۸ ماده معدنی در حال استخراج است.

معدن سرب و روی انگوران در روستای دندی (شهرستان ماهنشان) استان زنجان بزرگ‌ترین تولید کننده سرب و روی ایران و بزرگ‌ترین معدن سرب و روی خاورمیانه است. معدن سرب و روی انگوران یکی از معادن کشور با سابقه ی تاریخی در زمینه بهره برداری می باشد که شکل نوین استخراج از آن به اواخر دهه 40 خورشیدی باز می گردد. این معدن در نوع خود از بزرگ ترین معادن خاورمیانه و از پرعیارترین کانسارهای روی و سرب جهان به شمار می آید. ظرفیت تولید آن سالانه 700هزار تن اکسید سرب و روی و مخلوط سولفوره سرب و روی است که این میزان تولید برای کارخانه های تولید شمش سرب و روی در استان زنجان به کار گرفته می شود. در حال حاضر 78 کارخانه سرب و روی در داخل و خارج از استان خریدار مواد معدنی این معدن هستند. استخراج از معدن سرب و روی انگوران به دو صورت روباز و زیرزمینی انجام می گیرد. جدای از معادن فلزی، بخش گسترده ای از معادن استان زنجان را سنگ های تزئینی و ساختمانی شامل می شوند. مهمترین سنگ های ساختمانی استان زنجان را سنگ گرانیت شامل گرانیت های منطقه حاجی سیران و زنجان و منطقه ابهر و خرمدره دربر دارد و همچنین سنگ تراورتن بیشتر در منطقه دندی متمرکز است. همچنین بیش از ۴۰ معدن گرانیت در استان زنجان وجود دارد که ضایعات این معادن برای کف‌پوش پیاده‌روها و جداول خیابان‌ها استفاده می شود.
به گزارش اداره کل حمل و نقل و پایانه های استان زنجان، بارهای معدنی بخش قابل توجهی از محموله های استان را شامل می شود و ۳۲درصد محموله های استان را بارهای معدنی تشکیل می دهند. نوع کالاهای صادراتی از گمرک زنجان نشان می‌دهد که شمش روی و شمش سرب بیشترین میزان صادرات را از گمرک زنجان داشته‌اند. در نیمه نخست امسال 69 هزار تن به ارزش 141 میلیون و 200 هزار دلار کالا از مبادی گمرک استان زنجان صادر شده است. با توجه به اینکه در شش ماهه سال گذشته نیز بیش از 50 هزار تن کالا از گمرک استان زنجان صادر شده بود می توان چنین اظهار نمود که این موضوع حاکی از افزایش 39 درصدی حجم کالاهای صادراتی در نیمه نخست امسال در استان زنجان است.

پشتیبانی


ایمیل:ztc.hamid @yahoo.com

تلفن:09104464881